İstanbul'un tarihini yeniden yazacak kazılar bitti
![İstanbul'un tarihini yeniden yazacak kazılar bitti İstanbul'un tarihini yeniden yazacak kazılar bitti](https://www.milatgazetesi.com/thumbmaker.php?src=https://www.milatgazetesi.com/modules/blog/dataimages/IMG_E8EC90-E7C4EB-1758FA-B052A5-A0AACE-784CF9.jpg&w=1280&h=720&a=c&q=90)
İstanbul'un tarihine ışık tutan kazılar, bugüne kadar Helenistik döneme ait mezarlar, çoklu mezar yapıları, döküm atölyeleri, Osmanlı dönemine ait çeşmeler, Bizans döneminden kalma ayazmalar ve İkinci Dünya Savaşı sırasında inşa edilen sığınaklar gibi pek çok önemli buluntuyu gün yüzüne çıkardı.
İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürü Rahmi Asal, kazı çalışmalarının son durumunu değerlendirirken, 2018 yılında Bölge Koruma Kurulu kararıyla başlatılan bu kazıların yaklaşık 100 bin metrekarelik bir alanda gerçekleştirildiğini ve çoğunluğunu Doğu Roma ve Bizans dönemine ait mimari kalıntıların oluşturduğunu belirtti.
Asal, kazılarda ortaya çıkarılan mimari kalıntıların yanı sıra sikke, keramik, figürin ve benzeri eserlerin de bulunduğunu vurgulayarak, "Bu eserlerin tümü kazı çalışmalarıyla eş zamanlı olarak restorasyon, konservasyon ve tasnif işlemleri yapılarak müzemizde koruma altına alınmaktadır" dedi.
'Arkeolojik çalışmalarımızın yüzde 90'ını tamamladık'
Asal, kazı projesinde 2018'den bu yana birçok değişikliğe gidildiğinin altını çizerek, şu bilgileri verdi:
2018'de başladığımız proje, arkeolojik kalıntıların bulunması ve revizyonlar sebebiyle ister istemez uzadı. Arkeolojik çalışmaların devamında bazı alanlarda çıkan özellikle mimari değere sahip kalıntılar, inşa edilecek demiryoluna denk gelmesi sebebiyle yerinde belli ölçülerde kesilerek bir başka noktaya nakledildi. Sadece arkeolojik sebeplerle revizeler olmuyor. Teknik sebeplerle de aslında normalde hedeflediğimiz sürede çalışmayı bitiremedik. Daha önceki röportajlarımızda 'Çalışmanın yüzde 90'ı bitti. Arkeolojik çalışmalar tamamlanmak üzere.' dememe rağmen, bahsettiğim sebeplerden, bugüne kadar çalışma devam etti. Eğer bir aksilik olmaz, proje değişikliğine gidilmezse aslında alanda arkeolojik çalışmalarımızın bugünkü koşullarda yüzde 90'ını tamamladık diyebiliriz.
Milattan önce 4-5. yüzyıla ait sikkeler bulundu
Müselles ve Azize Bassa Kilisesi olduğu tahmin edilen alanda çalışmanın devam ettiğini vurgulayan Asal, çalışmalardaki en önemli buluntulardan birinin, İstanbul'da çok fazla rastlanmayan ve hiç ellenmemiş halde Helenistik döneme ait bir mezar olduğunu ve mezarın içerisinde de çok özel takı, gözyaşı şişesi ve bronz kap gibi eşyalar bulduklarını aktardı.
Rahmi Asal, diğer buluntulara da değinerek, "Çok buluntumuz var ama içlerinden en önemlileri, dönem dönem kazılarda ve müzeye eser geldiğinde bildiğimiz Bizantion ve Kalkedon kentlerine ait sikkeler olsa da burada ilk kez In situ kontekstinde, milattan önce 4 ve 5. yüzyıla ait sikkeler ortaya çıktı. Bunlar çok önemli." ifadelerini kullandı.
'Bir piskoposluk sarayı'
Arkeolojik alanın aslında bir nekropol alanı olduğuna dikkati çeken Asal, "Doğu Roma, 3., 4. yüzyıldan sonra limana dönmeye başlamış ve zaten alan burayla sınırlı değil. Fenerbahçe'den Koşuyolu'na kadar her yerde lokal yerleşmeler mevcut." diye konuştu.
Asal, Tepe Nautilus AVM'nin hemen yanında da iki kazı çalışması yaptıklarını kaydederek, "Orada da çok iyi plan veren bir yol, yolun iki tarafında dükkan, atölye diyebileceğimiz mekanlar ortaya çıktı. Hemen onun kuzeyinde de bu çalışma devam ederken hazırlanan sanat tarihi raporlarında, bir piskoposluk sarayı olabileceği söylenen özel yapı gruplarına rastladık. Şu anda onlar da koruma altında. Muhtemelen bu alan alışveriş merkezinin oradan Acıbadem'den başlayarak, Kadıköy'e kadar iş bittiğinde çok güzel arkeolojik potansiyeli olan bir alan olarak karşımıza çıkacak. Belki de Kadıköy'ün sosyal yaşam merkezinin bu tarafa kayacağını göreceğiz." dedi.
'En önemli kalıntılardan biri Azize Bassa Kilisesi'
Haydarpaşa'daki kazı çalışmalarında keşfedilen en önemli mekan kalıntılardan birinin Azize Bassa Kilisesi olduğunun altını çizen Asal, şöyle devam etti:
İstanbul'la ilgili en iyi yayınları kültürel, arkeolojik anlamda yapan Raymond Janin, yayınlarından birinde Azize Bassa Kilisesi'ni tam burada lokalize ediyor. Biz de doğal olarak o sebepten bu kalıntıların muhtemelen bu kiliseye ait olduğunu düşünüyoruz. Çalışmalar sırasında hem mimari anlamda önemli kalıntılar çıktı hem de kilisenin giriş neflerinden birinde, çok sayıda iskelet tespit edildi. Bunlardan üç tanesinin vücut bütünlüğü korunmuş. Ama daha sonraki çalışmalar sırasında bir hipojeye denk geldik. Bugüne kadar yaptığımız çalışmalarda 35 bireye ait iskelet elde edildi. Bunların yaklaşık 11 tabaka halinde katman katman kazısı yapılıyor. Aylardır burada çalışılıyor. Çok önemli bir yer olduğunu tahmin ediyoruz. Tarihlendirme yapmak adına herhangi bir küçük buluntu yanından gelmedi ama uzun dönem içinde gömü yapıldığını biliyoruz. Son tabakada da çok sayıda çocuk iskeletine rastlandı ve arka arkaya hızlıca çok uzun aralar olmadan gömüler olmuş. Bu da belki bir hastalık veya ani ölümlerle ilgili olduğunu gösteriyor. Çalışmalar devam ediyor. Bebek iskeletlerinin de olduğu burada görüldü. Yaklaşık 1 ay içinde bu çalışmanın bitmesi planlanıyor.
'İstanbul'un ve dünyanın tarihi değişecek'
Asal, İstanbul'da son 20 yılda yapılan arkeolojik çalışmaların, İstanbul'un tarihini ve bazı yayınlar da tamamlandığında dünya tarihini de belli ölçüde etkileyecek sonuçlara ulaşılacağını kaydederek,
Bütün genel geçer yayınlarda İstanbul'un kuruluşu milattan önce 7. yüzyıllara tarihlendirilir ki, o da günümüzden 2 bin 700 yıl öncedir. Bizim bu bölgenin o denli bir geçmişi olmasa da Yenikapı'yı göz önüne aldığımızda, günümüzden 8, 9 bin 500 yıl öncesine kadar İstanbul'un tarihinin gittiğini görüyoruz. İstanbul bir Yunan kolonisi şehri, Megaralıların kurduğu bir şehir değil. Onlar geldiğinde İstanbul'da yerleşik bir yaşam vardı" değerlendirmesinde bulundu.
Birçok bulgu şimdiden sergileniyor
Arkeolojik kazılarda bulunan birçok bulgunun sergilemeye çıktığına ama yeterli olmadığına dikkati çeken Asal, sözlerini şöyle sürdürdü:
Normal koşullarda İstanbul Büyükşehir Belediyesi ile beraber Yenikapı Kazı Alanı'nda bir yarışma projesiyle müze binası inşa edecektik ama maalesef o gerçekleşmedi. Allah kısmet ederse başka yerlerde bu projeler hayata geçirilecek. Biz tabii ki kalıntıların, buluntuların çıktığı yerde sergilenmesini tercih ederiz ama mümkün olmadığı zamanlarda da mutlaka sergilenecek alanlar oluşturulacaktır. Kısmen İstanbul Arkeoloji Müzelerinde Yenikapı'da çıkan buluntuları gelip görebilir ziyaretçilerimiz.
"Üye/Üyeler suç teşkil edecek, yasal açıdan takip gerektirecek, yasaların ya da uluslararası anlaşmaların ihlali sonucunu doğuran ya da böyle durumları teşvik eden, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik ya da ahlaka aykırı, toplumca genel kabul görmüş kurallara aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde hiçbir İçeriği bu web sitesinin hiçbir sayfasında ya da subdomain olarak oluşturulan diğer sayfalarında paylaşamaz. Bu tür içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk münhasıran, içeriği gönderen Üye/Üyeler'e aittir. MİLAT GAZETESİ, Üye/Üyeler tarafından paylaşılan içerikler arasından uygun görmediklerini herhangi bir gerekçe belirtmeksizin kendi web sayfalarında yayınlamama veya yayından kaldırma hakkına sahiptir. Milat Gazetesi, başta yukarıda sayılan hususlar olmak üzere emredici kanun hükümlerine aykırılık gerekçesi ile her türlü adli makam tarafından başlatılan soruşturma kapsamında kendisinden Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 332.maddesi doğrultusunda istenilen Üye/Üyeler'e ait kişisel bilgileri paylaşabileceğini beyan eder. "
Yorum yazma kurallarını okudum ve kabul ediyorum.