13 Nisan 2017 Perşembe 10:29
Amaç 'ortak gelecek vizyonu' sağlamak

Millî Duyarlılık

Şûra, Millî Kültür duyarlılığının ortaya konması açısından büyük önem taşımaktadır. Küresel kültürün yozlaştırıcı etkisine karşı millî olanın, millî kültürün vurgulanması bu toprakların kimliğinin ve kültürünün devamını sağlayabilmek için hayati önem taşır. Kültür kavramı üzerinde bir uzlaşma olmadığı gibi, kültürün ne işe yaradığı, neden önemli olduğu, niçin korunması gerektiği, nasıl korunması gerektiği, ne zaman ne biçimde dönüşmesiuygun olur, konularında da literatürde kesin bir uzlaşma yoktur. Kültür kavramını tartışmak bu yazının konusu değildir. Bununla birlikte, bu topraklarda, en geniş haliyle Osmanlı Devleti varoluş hinterlandından Anadolu'ya değin bazı ortak değerlerden bahsetmek ve bu değerlerin millî ve yerli, geleneksel ve yerel, yüzyıllardır benimsenen ve evrensel özelliklere sahip olmalarından dem vurmak mümkündür. Ancak, bu olgular da bu yazının konusu değildir. Bu yazıda yapmak istediğimiz, Şûra'yı, yapılma sebepleri, yapılış biçimi ve sonuçları bakımından ele almaktır. Bu paylaşımın çerçevesini“millî duyarlılık” olgusu oluşturur.

Komisyonlar

Şûra komisyonları, her birinde bir başkan ve dokuz üyeden olmak üzere onar kişiden oluşan 170 kişiden oluşturulmuştu. Komisyonlarşöyle belirlenmişti; “Kültür Politikaları”, “Kültür Diplomasisi”, “Kültür Ekonomisi”, “Kültür Varlıkları, Müzeler ve Arkeoloji”, “Sahne Sanatları”, “Sinema, Radyo ve Televizyon”, “Müzik”, “Görsel Sanatlar”, “Dil ve Edebiyat”, “Yayıncılık ve Kütüphanecilik”, “Medya ve Kültür”, “Çocuk ve Kültür”, “Mimari ve Kültür”, “Şehir ve Kültür”, “Yerel Yönetimler ve Kültür”, “Yurtdışı Türkler ve Kültür”, “Aile ve Kültür”. Bu, 17 farklı başlıkta kurulan komisyonların sayısı gelecek şûralarda arttırılabilir, azaltılabilir, ancak her birinin önemli başlıklar taşıdığı ve ciddi raporlar ortaya koyduğu aşikârdır. Komisyonlarda yer almayı bir sorumluluk olarak telakki eden komisyon üyeleri, toplumun ve ülkesinin menfaati için birikimlerini komisyon çalışmalarına ve raporlarınayansıtmıştır. Komisyonlar bazında eksik olarak incelenen bazı konular, diğer komisyonlar tarafından değerlendirilmiştir. Böylece, bir komisyonun unuttuğu veya zayıf kaldığı noktayı diğer komisyonlar tamamlamıştır. Hiçbir şekilde gündeme gelmeyen konulardaki eksiklikler ise sonraki şûra, çalıştay, konferans, panel veya sempozyum çalışmalarda mutlaka ele alınması gereken konular olarak gündeme gelmelidir. Birbirini tamamlayan raporlar, ortak hafıza ve gelecek planlaması için fevkalade değerlidir. Komisyon toplantılarında yoğun tartışmalar yaşanmış, bazı komisyonlarda 100'ü aşkın katılımcının dahil olması ile rapora eklenecek önemli fikirler paylaşılmıştır. Çalışmalarda demokratik bir tartışma zemini olmuş, herkes söz almış, istediğini ifade edebilmiştir. Her bir komisyonda kapsamlı tartışmaların yaşandığı gözlemlenmiştir. Komisyonlar “serbest kürsü” tarzında bir çalışma yürüterek katılımcıların önerilerini raporlarına eklediler. Şûraya gelenlere ŞûraTanıtım Kitapçığı, Komisyon üyelerine Kültür ve Turizm Bakanlığı'na yaraşır ince ve yüksek kültür özellikleri olan değerli hediyeler verildi, ikramlar büyük bir özenle sunuldu. Bakanlık, yerel yönetim ve resmi kurumların temsilcileri yanında sivil katılımcılar Şûra'nın her boyutuna yansıyan çeşitliliği ortaya koydu. Bu çok seslilik, kimi yönlerde bazı eksiklikler içermekle birlikte, “ortak bir gelecek vizyonu kurmak” açısından büyük oranda bir temsil becerisi sağlamıştır. Şûra, Çağdaş Hat/Çağdaş Resim sergisiyle, konserleriyle, ağırlamasındaki incelikle, güzleryüzüyle ve en önemlisi komisyon çalışmalarındaki verimliliği ile kalıcı bir işe imza atmıştır. Bu özellikler, komisyon raporlarının yer alacağı Şûra Kitabında ortaya konulacaktır. Şûra Kitabı, hem mevcut durumu ortaya koyması açısından, hem de eksikliklerimizi göstermesi açısından geleceğe ilişkin faaliyetlerde önemli bir kaynak belge özelliği taşıyacaktır.

 

“Şehir ve Kültür Komisyonu” Çalışmaları

Komisyon Başkanı Prof. Dr. Ümit Meriç'in davetiyle komisyon çalışmalarına katıldım. Disiplinli, güçlü ve yoğun bir çaba ile hazırlanan Şehir ve Kültür Komisyonu Raporu, geleceğe ilişkin kapsamlı ve somut 33 öneriden oluşmaktadır. Rapor'unilk 5 maddesini aktarırken, “Nasıl bir Şehir” ve “Nasıl bir Kültür” ile “Nasıl bir Şehir ve Kültür ilişkisi kurulmalıdır?” bağlamında önerdiğimiz temel yaklaşımı ortaya koymak istiyorum:

  • Toplumun farklı paydaşlarının ittifak ettiği, kuşatıcı bir medeniyet tasavvuru ve bunu ortaya koyabilecek bir şehir tasarlama niyeti, birikimi ve kabiliyeti geliştirilmelidir.
  • Kültür hayatında bir Rönesans yaratarak gelecek nesillere miras bırakabileceğimiz, bu coğrafyanın tarihini kucaklayan, Anadolu, Selçuklu ve Osmanlı kültürlerinden ilham alan şehircilik anlayışıyla, ütopik ve romantik yaklaşımlara teslim olmayan, ortak akıl ile biçimlendirilmiş şehir modelleri üretilmelidir.
  • Geçmişin binlerce yıllık izini ve kültürel değerlerini bugünümüze taşıyan, tutarlı ve kapsayıcı bir şehircilik anlayışı oluşturulmalıdır. Anadolu topraklarında yaşamış olan medeniyetler, tarihî sürekliliğin ve kültürel zenginliğimizin bir parçası olarak kabul edilmelidir.
  • Şehirlerin imarında şehrin maddî ve manevî hafızanın korunması, medeniyetimizin korunmasının ilk adımıdır, günümüzde maddî olarak ihya edilen eserlerin inşa amacına ve vakfiyelerine uygun olarak kullanılmaları gerekir.
  • Dünya sistemini yönlendiren güçlerin; kapitalistleştirme, küreselleştirme ve tüketim kültürünün tahakkümünü dayatan şehirleşme anlayışına karşı millî kültürü ortaya koyan şehirleşme öne çıkarılmalıdır. Makro şehir planlarının hazırlanmasında şehrin tarihî ve kültürel varlıklarına uyum gözetilmelidir. (Bu raporun ve diğer komisyonların raporlarının tamamına kultur.gov.tr adresinden ulaşılabilir)

Şehir ve Kültür Komisyonu Raporu 11 sayfa ve 33 öneriden oluşurken, kalan 16 komisyon raporundan 4 sayfa olan Kültür Diplomasisi Komisyonu Raporu en kısa metin olarak, 28 sayfalık Kültür Ekonomisi Komisyonu, 38 sayfalık Kültür Varlıkları, Müzeler ve Arkeoloji Komisyonu ve 70 sayfalık Çocuk ve Kültür Komisyonu raporları en geniş metinler olarak göze çarpmaktadır. Kalan komisyon raporlarının sayfa sayısı 5 ile 15 arasında değişmektedir. Önerileri numaralandırılmış maddeler halinde yazılmamış Çocuk ve Kültür Komisyonu Raporunun önerileri dışında kalan 16 raporda en az 712 somut öneri getirilmiştir. Raporların metinlerinde gizil olarak yer alan önerilerve Çocuk ve Kültür Komisyonu'nun önerileri ile birlikte toplamda ortaya çıkan öneri listesinin 1000 maddeden fazla olduğu tahmin edilebilir. Raporların sayfa sayısının veya öneri maddelerinin niceliksel olarak değerlendirilmesi elbette mümkün değildir ve önerilerin içerikleri rakamlarla anlamlandırılamaz; ancak bu rakamlar aşağı yukarı nasıl bir “Kültür Politikası Yol Haritası” ortaya çıkacağını göstermesi bakımından çeşitli niceliksel ipuçları verir.

YARIN: “Kültür ve Turizm Bakanlığı” Neden Var


Son Güncelleme: 13.04.2017 10:29
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.